Think Ahead.

Een vruchtbaar en stimulerend overleg vanochtend op het hoofdkantoor van Apple deed me denken aan een filmpje dat ik een tijdje geleden heb gezien en waar ik een goede aanleiding voor zocht om er eens over te bloggen zodat ik het met m’n lezers kan delen. Apple en innovatie zijn (in elk geval voor mij) dingen die onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. En al eerder heb ik erover geschreven dat ook als het gaat om de onderwijsvisie Apple een innovatief bedrijf is. Onderstaand filmpje, speciaal gemaakt voor de Education Leadership Summit die Apple vorig jaar in de VS heeft verzorgd, is eigenlijk een prachtige visuele samenvatting van die visie.

Als je dag in, dag uit hard aan je team, je collega’s en/of je schoolleiding moet sleuren om ze een beetje richting eigentijds onderwijs te krijgen, bekijk dan gewoon af en toe dit filmpje … en geef niet op.

De creatieve docent is een homo universalis

Een mooi geval van serendipity: via Twitter kwam ik in contact met een buurtgenoot (Patrick Visser) die bleek getouwd te zijn met een stapvriendin van vroeger, die buurtgenoot blijkt een trainingsbureau te hebben én een blog en daar las ik een erg leuke blogpost over de 7 leerprincipes van Leonardo da Vinci.

Ik denk niet dat ik iets heel uitzonderlijks zeg als ik stel dat Da Vinci het ideaalbeeld vertegenwoordigt van wat men in de Renaissance-mens de homo universalis noemde. De stormachtige sociale, economische, culturele en technologische ontwikkelingen in onze 21e eeuw vertonen best wat overeenkomsten met die 15e eeuw. De blogpost van Patrick Visser geeft een aardig inzicht in de geleerde en leergierige mens waar we ons best aan mogen spiegelen in het onderwijs. Is het 21e eeuwse ideaal van een creatieve docent niet erg vergelijkbaar met de homo universalis? En zouden eigenschappen die daarbij horen die creatieve docent niet ook misstaan?

1. Curiosita: De onverzadigbare nieuwsgierigheid naar het leven en de rusteloze zoektocht naar leren als bron van geluk: ‘de wens om te leren is ieder edel mens aangeboren’.
2. Dimostrazione: De bereidheid om je kennis volhardend te toetsen en bij te stellen, niet in het minst door te leren van je eigen fouten
3. Sensazione: De continue verfijning van je waarnemingsvermogen, als middel om je ervaringen uit te breiden: ’saper videre’, zien is weten.
4. Sfumato: De bereidheid om ambiguïteit, paradoxen en onzekerheid in je leven toe te laten (letterlijk: ‘in rook op gaan’)
5. Arte/Scienza: De evenwichtige ontwikkeling van wetenschap en kunst, logica en verbeelding. In moderne termen: ‘whole brain thinking’.
6. Corporalita: Het cultiveren van gratie, ‘tweehandigheid’ (Leonardo schreef en schilderde met beide handen), fitheid en een goede lichaamshouding: ‘mens sana in corpore sano’.
7. Connessione: De erkenning van de samenhang der dingen en fenomenen.

Ik herken in dit beeld veel van wat mensen als Sir Ken Robinson en Dan Pink bepleiten als richtsnoer voor de ontwikkeling van (jonge) mensen in ons tijdgewricht. We zien toch vaak (met onze eenzijdige roep om hoog opgeleide leraren) een beperkte focus op het academische aspect van leren. De principes die Da Vinci erop na hield laten zien dat ontdekken, jezelf uitdagen, je grenzen verleggen, je blik verbreden, twijfelen aan je kennis een kunde, het fysieke en de samenhang tussen dat alles een hoger goed is dan de toets-geregiseerde academische steeple chase die we van het onderwijs hebben gemaakt en de methode drones die dat weer van docenten heeft gemaakt.

Gewetensbezwaard

Een opmerking van John Moravec in een discussie naar aanleiding van een van zijn posts op Education Futures (over Sir Ken Robinson die standaardisering in het onderwijs aanvalt) vond ik eigenlijk wel een aardige doordenker. Hij sluit ook best aardig aan bij de post die Wilfred Rubens daar onlangs over schreef.

Steeds vaker gaan de geluiden op dat de anderhalve eeuw die we hebben gebruikt om alles in ons onderwijs te standaardiseren werkelijke innovatie tegenwerkt en er misschien zelfs wel voor zorgt dat we kinderen onvoldoende op hun toekomt voorbereiden? Ik merk bij mezelf (en met name als ik kijk naar het onderwijs van mijn kinderen) dat het hele principe van CITO-toetsen (po) en school- en eindexamens (vo) me ontzettend tegen de borst stuit. Ik heb er zo zachtjes aan principiële bezwaren tegen, maar de leerplicht vereist dat ze door de gehaktmolen van het onderwijs gaan op een manier die voor iedereen gelijk is. Maar niet iedereen is gelijk, heeft interesses in dezelfde dingen of kan en wil die leren op hetzelfde moment dat het juf of meester uitkomt.

En toen las ik dus Johns opmerking: stel dat je de leerplicht zou kunnen omzeilen omdat je daar onoverkomelijke gewetensbezwaren tegen hebt, net als destijds met de dienstplicht. “Sorry meneer de leerplichtambtenaar maar ik ga dat eindexamen echt niet doen. Ik heb er onoverkomelijke morele bezwaren tegen.” Mag je dan ook je examens overslaan wegens broederdienst? En kun je ook S5 krijgen? En hoe zou de vervangende dienstplicht eruit zien?

Een beweging beginnen …

… is eigenlijk weinig meer dan het krijgen van een eerste volger, maar o, wat is die belangrijk.

Ik wilde deze TED-video van Derek Sivers graag met jullie delen, zo vlak na Pasen met de laatste loodjes van het schooljaar voor de boeg. Maar ook omdat ik denk dat het belangrijk is dat we ook aan de progressieve, innovatieve kant van onderwijs meer een beweging worden, dat we met elkaar een vooruitstrevend geluid laten horen als we kijken naar het heden en de toekomst van het onderwijs.

TED Talks Oosterbeek

Gisteren TED Talks Oosterbeek Leren gehad. Het prachtig mooie filmtheatertje in Oosterbeek is een inspirerende omgeving die past bij het thema van deze TEDx. De opzet van deze TED meetings is even simpel als doeltreffend: neem een thema, nodig een paar inspirerende inleiders uit om fun favoriete filmpjes bij het thema toe te lichten en je hebt een prima recept voor een mooie avond.

Het thema van gisteren was leren. En de filmpjes en inleiders bleken een mooie ketting van lekker op elkaar aansluitende filmpjes te hebben uitgezocht. Organisator Sandra Van Kolfschoten had (ik zou bijna zeggen uiteraard) gekozen Do schools kill creativity? van Sir Ken Robinson uitgekozen. En hij vaak je die TEDtalk ook ziet, hij blijft een genot om naar te kijken en luisteren. Zijn afsluitende opmerking om kinderen alsjeblieft toch te helpen bij het (her)ontdekken van hun creativiteit is me nog altijd uit het hart gegrepen.

Michael van Wetering was de volgende inleider. Als ervaringsdeskundige op het gebied van TED hij hij gekozen voor het verhaal over Flow door Mihaly Csikszentmihalyi. Flow is een staat van zijn die we graag zouden zie in het leren, maar gebeurt maar zeer zelden. We laten kinderen heel weinig ruimte om te werken met hun talenten en dus komen ze niet in het ‘parallelle universum’ dat Flow volgens Csikszentmihalyi eigenlijk is. Kinderen komen als ze naar school gaan helaas in een heel ander soort parallel universum.

En toen mocht ik. En dat valt niet mee na twee van die zwaargewichten uit de TED-geschiedenis. Ik heb uiteindelijk gekozen voor een TED talk waarin leren voorop stond, die van Sugata Mitra Can kids teach themselves?. Tijdens het Nationale E-learning congres in februari heb ik Mitra eigenlijk een uitgebreide versie van zijn Ted talk zien houden en dat was minstens zo inspirerend als de Ted talk zelf. Om kort te gaan (je kunt ‘m beter even bekijken): Mitra laat zien dat leren een heel natuurlijk en zelforganiserend proces is waarbij kinderen heel sociaal te werk te werk gaan. Hij toonde dat aan via zijn Hole in the Wall project.

Na afloop heb ik de aanwezigen nog gevraagd om de volgende dingen mee naar huis te nemen:

1. Als leren = zelforganiserend = natuurlijk, wat zijn we dan godsnaam op scholen precies aan het doen?
2. Als technologie uitdaagt tot leren, wat zegt dat over de klassieke docentrol?
3. Hoe ziet een eerstewereldvariant van Hole in the wall eruit? Kan dat bijdragen aan beter onderwijs en minder uitval?

Ben heel benieuwd of er nog lezers zijn die daar wat van vinden.

Inspiratie opdoen bij Creative Learning Lab

Het zou natuurlijk zo maar kunnen dat je na het lezen van Marcel de Leeuwes enthousiaste verslag van de workshop (Creative Playground) op Picnic Young 09 helemaal zin krijgt om zelf ook eens aan de slag te gaan. Nou, dat kan dan mooi! Ik citeer even gemakshalve het hele persbericht

Creative Learning Lab organiseert 11 en 12 november opnieuw twee inspiratiebijeenkomsten om het primair en voortgezet onderwijs te laten zien hoe ‘moderne’ technologie eenvoudig in de lespraktijk in te zetten is. Docenten, leidinggevenden en schoolmanagement kunnen kosteloos deelnemen.

Op 11 november is er een bijeenkomst voor het PO en op 12 november voor het VO.

Nieuw op dit blog: Inspiration point

Ik ben dol op citaten. Ik vind ze vaak inspirerend, ze zetten me aan het nadenken en je kunt er heerlijk discussies aan ophangen. Ik heb een dik citatenboek in de kast staan. Komt bij mijn ouders vandaan en toen ik nog ‘thuis woonde’ heb ik die pil letterlijk stukgelezen. Tegenwoordig heb je natuurlijk geen boek meer nodig om aan je citaten te komen, internet staat immers vol met sites waar je lekker kunt grasduinen. Maar dat doe ik dan weer niet, gek genoeg. Wel kijk ik met enige regelmaat bij Wilfred Rubens’ (t)e-leaning op de citatenpagina.



Twitter is voor mij bijvoorbeeld wel een mooie bron van korte, prikkelende spreuken (maar ook Flickr, Youtube en Slideshare bieden veel stof) en daar wil ik wat mee gaan doen. Een van de leukste dingen die kunnen gebeuren op een blog is dat er een levendige discussie ontstaat, maar vaak is dat naar aanleiding van wat langere en flink doorwrochte blogposts. Dat moet anders kunnen.



Wat is mijn idee? Ik wil met enige regelmaat korte blogposts plaatsen met een uitdagend citaat dat ik ergens tegenkwam. Die citaten wil graag (als dat tenminste nog nodig is) met een korte aanvulling lekker op scherp zetten. Het mooiste is natuurlijk als ze gekoppeld zijn aan de actualiteit, maar dat hoeft voor mij niet. Waar ik naar zoek is wat meer interactiviteit hier, iets wat net dat beetje meer ruimte voor discussie biedt dan Twitter en een leuke manier om iets meer uit de functionaliteit van van mijn blog te halen. Ik heb al een fijne eerste Inspiration point in de steigers staan, die komt straks.

Gratis inspiratie van CLL

De bijeenkomsten in februari waren een succes en dus heeft Creative Learning Lab besloten om op 20, 27 en 28 mei opnieuw een reeks inspiratiebijeenkomsten voor het onderwijs te organiseren. Tijdens die bijeenkomsten leer je meer over hoe ‘moderne’ technologie in de lespraktijk in te zetten. De inspiratiebijeenkomsten richten zich op docenten, leidinggevenden en schoolmanagement en die kunnen zich dan ook gratis opgeven.

De bijeenkomsten zijn van 15.00 tot 17.00 op 20 mei voor het basisonderwijs, op 21 mei voor PABO docenten en op 28 mei voor het voortgezet onderwijs. Het programma ziet er als volgt uit:

1. Korte introductie

2. Mini-workshops

Aan de slag met diverse digitale leermiddelen en materialen

3. Evaluatie mini-workshops

Welke leermiddelen en materialen passen binnen uw dagelijkse onderwijs?



Gratis inspiratie! Da’s mooi. De bijeenkomsten zijn in Amsetrdam in Pakhuis de Zwijger (Piet Heinkade 179, Amsterdam) Voor routebeschrijving, zie www.dezwijger.nl

Wat zou Google doen?

De afgelopen week kwam ik op Twitter regelmatig verwijzingen tegen naar WWGD? Daarmee werd verwezen naar het boek What Would Google Do? van Jeff Jarvis. Vanochtend kwam de diezelfde titel ook tegen in een van de feeds die ik volg; Education Innovation. Alleen ging het niet om het boek zelf maar om een soort gefilmd boekverslag uit de reeks Read It For Me van PolarUnlimited. Los van het feit dat ik dat soort filmpjes geweldige time savers vind, zetten ze je natuurlijk prima op het spoor van de essentie van boeken.

Dat was dus ook het geval in het filmpje over What Would Google Do? Het boek gaat over hoe bedrijven het meeste kunnen halen uit hun online aanwezigheid en hoe ze zelfs hun bedrijf, bedrijfsprocessen en hun relatie met hun klanten aanzienlijk kunnen verbeteren door eens goed te kijken naar hoe Google zaken aanpakt. Ik zou zeggen: bekijk het filmpje eens en probeer elke keer als het woord business valt er education voor in plaats te denken. Geeft misschien wel een hele aardige richting voor het onderwijs om om te (leren) gaan met de sfeer van continue verandering die onze toekomst (in elk geval ons recente verleden en heden) lijkt te kenmerken.

Ted.app voor je iPhone en iPod touch

TED Talks op je iPhone of iPod touch op dezelfde manier als Youtube en in dezelfde prettige kwaliteit? No probs, kan zonder meer. Zeker nu er in de iTunes Store een heuse TED.app is verschenen. Al je favoriete TED Talks onder handbereik en nog gratis ook. Eigenlijk nóg een Sinterklaascadeau.