Net zoals Apple met tools als Garageband, iMovie en iWeb de ‘gewone eindgebruiker’ in staat stelden om zelf op de stoel van de mediaproducent te gaan zitten en content als (Youtube)video’s, podcast en flipped classrooms op te leveren, zo zie ik iBooks Author de ‘gewone eindgebruiker’ op de stoel van de digitale uitgever zetten. Maar dan wel met de flair, onbevangenheid en de frisse creativiteit waar de uitgeefindustrie een puntje aan kan zuigen. iBooks Author lijkt vooralsnog lauwtjes te worden ontvangen door de traditionele (digitale) educatieve uitgeverijen. Dat is doorgaans hét startsein voor de creative prosumer te zijn om op te staan, de mouwen op te stropen en eens flink in de handen te spuwen.

Schuilt daar dan misschien het echte waarom van iBooks Author in? Wie Apple als bedrijf een beetje kent, weet dat dat waarom diep moet zitten. In elke geval dieper dan de wens de status quo in de onderwijsuitgeverij een ferme duw te geven. iBooks Author was écht niet Steve’s droom. Die droom was eerder mensen de tools te geven om onderwijscontent te bevrijden uit de greep van educatieve uitgevers en het ontwikkelen van leermateriaal te gunnen aan een veel groter publiek. Empowerment baby! iBooks Author lijkt de potentie te hebben om de afwachtende massa het licht te laten zien: zelf leermaterialen ontwikkelen die passen bij het onderwijs dat mijn school nastreeft is mogelijk. Kortom: ‘het onderwijs’ zelf de tools geven om los te komen van die gedateerde onderwijs-is-de-methode-doctrine, zodat je de materialen kunt maken die passen bij jouw visie op leren, die passen bij wat  leerlingen van nu verwachten van digitale leermiddelen.

iBooks Author is volgens mij voor Apple in potentie een katalysator voor gratis (of aantrekkelijk geprijsd) uitdagend leermateriaal dat volgens moderne inzichten wordt ontworpen en op een eigentijdse manier wordt aangeboden. Het middel op weg naar het doel. Laten we wel wezen: die aantrekkelijkheid en uitdagendheid kan toch in veel mindere mate (en na vele jaren aanmodderen) aan veel leermiddelen uit het aanbod van initiatieven als de OVC,  VO-content en wiwkijs worden toegeschreven. Ik vermoed dat de adoptie van dergelijke initiatieven moeizaam verloopt omdat de content lastig te ontsluiten is en lastig ‘eigen’ te maken is. Dat lijkt, in een wereld war het gemak van de technologie de mens dagelijks dient, toch wel iets te zijn waar veel docenten (nog steeds) naar op zoek zijn. iBooks Author is als tool vrij recht-toe-recht-aan en (op eigen materiaal gebaseerde) iBooks kunnen eenvoudig via mail, elo of schoolwiki worden verspreid.

Qua visuele aantrekkelijkheid en mediarijkheid kan zelf ontwikkeld leermateriaal het zelden ‘winnen’ van educatieve content van uitgeverijen. Met Office kan iedereen tekstverwerken, met iWork iederen DTP’en. Met Pages is het mogelijk om aantrekkelijk vormgegeven iBooks met audio en video te maken. Nu met iBooks Author lijkt ook het laatste gat met de uitgevers te kunnen worden gedicht. Maar daar zit ook gelijk de valkuil, dat we gaan proberen het kunstje van de uitgevers na te doen: boeken met een stekker erin, beetje pimpen en voilà we hebben eigentijdse content.

Simpelweg de omvang van de boeken (meerdere Gigabytes) die educatieve uitgevers nu als voorbeeld beschikbaar hebben, bewijzen dat punt wel een heel eind. Daar ga je er geen 10 van op een iPad zetten, althans niet op de hudige iPads. Maar waarom zou kennisgericht leermateriaal in volledige methode moeten worden aangeboden? Het Inkling-mdel waarin content via hoofdstukken kan worden gekocht, lijkt stuken aantrekkelijker en stimuleert het flexibeleren met didactiek en leerlijnen veel meer. In Nederland heeft het Ontwikkelcentrum al een tijdje zelf arrangeerbare content voor groen-onderwijs in de aanbieding. Er is alleen te weinig onderwijs waar dat zelf arrangeren lekker bij past. Uitgevers gaan ook absoluut niet ‘even snel’ hun methodes omtoveren tot interactieve iBooks en die 1-op-1 de markt op gooien.

Een initiatief als Leren Op Maat van Het Hondsrug College in Emmen lijkt een prima basis voor kleine stukjes content, op maat / niveau in (onder andere) iBooksformaat en passend op de individuele leerlijn aangeboden. Vergelijkbaar kunnen scholen waar thematisch gewerkt wordt of op scholen waar leraren schoolspecifieke invulling geven aan stukken onderwijstijs, zoals Daltonscholen, vrij eenvoudig materiaal maken dat past bij hun specifieke onderwijskundige en onderwijsinhoudelijke situatie. Neemt niet weg dat je dat materiaal nog steeds wel moet maken natuurlijk. Laten we ook niet vergeten dat dit is pas het begin is. De mogelijkheden van iBooks Author zullen de komende maanden pas duidelijk worden als het inde handen van leraren is geweest. Maar ook in de handen van leerlingen is iBooks Author een interessant tool. Zelf een boek maken over wat je hebt geleerd, is ontzettend leuk en past goed bij onderwijs met een projectgrondslag. Maar ook voor het aanleggen van een portfolio lijkt iBooks Author een aardig tool.

Zoals hierboven al gezegd: Apple heeft de ambitie om het onderwijs daadwerkelijk te veranderen. En dat gaat niet lukken als we afhankelijk zijn van educatief materiaal dat van 19e- en 20e-eeuwse denkbeelden over leren uitgaat. Want dat is vaak de kip-en-ei-situatie waar ‘het onderwijs’ met de educatieve uitgeverijen in is beland. Ons onderwijs is erg content driven en dus komt veel onderwijsinnovatie niet veel verder van het kiezen van een nieuwe methode en dus zijn ‘we’ afhankelijk van het innovatieve karakter van de uitgeverijen. En die op hun beurt zitten niet te wachten op woeste, methode-onafhankelijk experimenten in het onderwijs. Want probeer daar maar eens je brood mee te verdienen als ‘papieren bedrijf’.

Scholen die eigentijdse visie op leren hebben en daarbij een een wezenlijk andere onderwijspraktijk nastreven, hebben nu in elk geval een tool om passende content te ontwikkelen en een apparaat om die content mee te ontsluiten. iBooks Author is een tool waarmee de belangrijkste sleutelfiguren in het onderwijs, leraren en  leerlingen, zich kunnen loszingen van de onderwijskundige em onderwijsinhoudelijk houdgreep van de uitgevers. Apple gaat zelf niet het onderwijs veranderen, zover gaat haar reikwijdte niet. Ook iBooks Author gaat het onderwijs niet veranderen. Het zijn leraren die hun kansen grijpen omdat ze weer een nieuwe kans zien, een nieuwe mogelijkheid ontdekken en zichzelf bekwaam genoeg weten om inspirerend en uitdagend eigentijds onderwijs te ondersteunen met de nieuwste technologie en de modernste leermiddelen. En dat, dat was misschien wel Steve’s droom.

Leuk om te zien dat twee van de Nederlandse ADE’s (Guido van Dijk en Isidore Postmes) zo’n prominente rol spelen in deze mooie manier van structureel en ingebed professionaliseren.

Ivo Wouters twitterde een link naar onderstaand filmpje. Genoeg om in elk geval een glimlach op je gezicht te toveren.

In de maand november (en ik smokkel, want ik reken de laatste week van oktober ook stiekem mee) ben ik ontzettend druk geweest met allerlei workshops en presentaties op een paar prachtige conferenties. Het is natuurlijk sowieso wel bijzonder om (opnieuw) door Apple Education in Cupertino en Londen gevraagd te worden om deel uit te maken van een event team. Prachtige gelegenheden om deel uit te maken van expertteams van Apple Education Mentors en een uitgelezen kans om in contact te komen met innovatieve (internationale) scholen van over de hele wereld.

• De EMEIA IB Conference in Den Haag – workshops over de  iPad als leermiddel
• De  Apple Leadership Tour in Amsterdam – sessies Meet iPad
• ECIS November Conference in Lisabon – workshops over de  iPad als leermiddel
• i&i Conferentie 2011 – sessie over BYOL – Bring Your Own Learning (link)

Bereid je maar vast voor op een kleine aanslag op je credit card of iTunes tegoed.

Een van de programma-onderdelen ging over Challenge Based Learning. Daar heb ik eerder enthousiast over geschreven en gepresenteerd op conferenties, ook over dat ik dat zo graag eens in Nederland in de praktijk zou willen brengen. Dat lijkt komend schooljaar ook te gaan gebeuren. Maar goed, tijdens de sessie over Challenge Based Learning op het ADE Institue werd een afsluitend filmpje vertoond van een CBL-project op de Ringwood North Primary School uit Melbourne, Australië. De ruim honderd aanwezigen, allemaal gepassioneerde en doorgaans creatieve (en tijdens de conferentie bovendien zeer luidruchtige) educators vielen bij het kijken naar onderstaande video helemaal stil. Brokken in keel, tranen in ogen. Want het laat op een prachtige manier zijn wat authentiek en betekenisvol leerlinggericht leren is. Genoeg geschreven nu. Kijken!

Challenge Based Learning – Resilience from ABrice on Vimeo.

Maar goed, dan zijn het uiteindelijk toch vaak ‘maar’ de onderzoekers en innovatoren die van alles beweren over jongeren en hun 21st Century Skills. Ik doe daar zelf net zo hard aan mee. Maar het is eigenlijk (net als in het boek Generatie Einstein) wel eens interessant om te kijken wat jongeren daar zelf over zeggen en hoe zij dat leven, leren en werken in de 21e eeuw zelf zien. Dat is globaal het idee achter het project 21 Learners van Kennisnet. 21 jonge mensen reflecteren, discussiëren en documenteren hoe het is om op dit moment in die 21e eeuw jong te zijn en hoe zij denken daar de rest van hun leven in te staan. Zij worden daarin een half jaar nieuwsgierig gevolgd door een grote groep mensen van Kennisnet en YoungWorks. Daarnaast staat er aan de zijlijn een aantal externe experts: Marsjanne Damen, Gerard Dümmer en (jawel) ikzelf.

Afgelopen dinsdag was de kick off op De Verdieping bij Kennisnet . Stephanie Ottenheijm heeft daar mooi verslag van gedaan op de projectsite. Ik vond het zelf een prachtige ervaring om jongeren zelf te horen praten over wat zij belangrijk vonden. En misschien is de groep niet helemaal representatief voor ‘de gemiddelde jongere’ het neemt niet weg dat deze groep heel goed in staat bleek voorbij zichzelf te kijken en in staat was om niet zichzelf als de maat der dingen te nemen. Ik betrapte mezelf tijdens de sessie op de gedacht dat werken met deze groep een soort Generatie Einstein Live is of deelnemen aan de Sir Ken Robinson Fanclubdag. Je leest nu eens niet de interpretatie die onderzoekers of anderszins deskundigen leveren van wat die jongeren zeggen en denken, maar je hoort en ziet het ze zelf, in hun eigen taal, met heel veel echtheid en eerlijkheid vertellen.

Ik sta officieel te boek als extern expert, maar ik voelde me al snel op dat vlak voorbij gestreefd door deze jongeren. Zij zijn de échte experts als het gaat om wat waardevolle 21st Century Skills zijn. Ik hoop de komende bijeenkomsten daar vooral als een Master Learner tussen te mogen staan, want ik wil dolgraag van en met deze jongeren leren hoe we ze straks in het onderwijs en de arbeidsmarkt kunnen bieden wat ze nodig hebben.

Overigens kun je (een deel) van deze jongeren ook zelf gaan ontmoeten, want ze gaan een belangrijke rol spelen in de bijeenkomsten voor de Kennisnet Summerschool 2011. Tijdens de drie sessies rond het thema 21st century skills, leren en opleiden voor de wereld van straks zullen deze jongeren een belangrijke rol gaan spelen. Lijkt me inspirerend genoeg. Het aantal beschikbare plaatsen voor de sessie rond dit thema is nog maar beperkt, dus wacht niet te lang met aanmelden.

Er staat nog niet verschrikkelijk veel op, maar tussen wat er al wel staat zitten een aantal pareltjes tussen. Ik beveel van harte de serie Today’s Learners aan. Dat is een reeks mooie portretten gemaakt door Marco Torres. Wie gelukkig genoeg was om begin deze maand aanwezig te zijn bij de Apple Learning Tour in Amsterdam heeft hem in levende lijve (en da’s een fors lijf) meegemaakt en mogen ervaren wat voor inspirerende kerel het is.

Ook de moeite waard is de keynote van Bill Rankin. Kortom: hou ze maar in de gaten, want het zou zo maar eens kunnen dat er over een tijdje podcasts van Nederlandse ADE’s tussen staan.

Mocht je nog twijfelen of je wel naar de IPON zou gaan, dan is zijn optreden ICT to inspire: raising levels of creativity in children of all ages and abilities alleen al de trip naar Utrecht waard op 13 april. Inspireren, dat kan Tim wel. Mocht je me niet op m’n woord geloven, bekijk dan zijn sessie tijdens Learning Without Frontiers afgelopen januari eens …

Er is tegenwoordig op de website een mooi overzicht van de Talks die in het Nederlands zijn ondertiteld. En als googelend ontdekte ik (There’s an App for that) dat er ook een App is die dat netjes voor je uitsplitst: TED+SUB. De App werkt op zich prima. Je stelt een taal als filter in en vervolgens krijg je een lijst met TED Talks die in de taal naar jouw keuze ondertiteld is. Talks die je aanspreken kun je binnen de App bookmarken of zelfs downloaden voor offline gebruik. Het belangrijkste minpunt (of beter: het kluspunt) van deze App: je kunt niet in je gefilterde lijstje een zoekopdrachtje geven en dus moet je de hele lijst doorploegen op zoek naar ‘die ene TED Talk’. Dat komt vast wel in een volgende versie. Tot die tijd doet de App het prima en kun je ook  leerlingen (en/of collega’s) die het Engels minder machtig zijn laten inspireren door deze prachtige filmpjes.