Interessant is natuurlijk de vraag: wat gaat de echte opvolger worden? De 11″ MacBook Air of de iPad?

Net zoals Apple met tools als Garageband, iMovie en iWeb de ‘gewone eindgebruiker’ in staat stelden om zelf op de stoel van de mediaproducent te gaan zitten en content als (Youtube)video’s, podcast en flipped classrooms op te leveren, zo zie ik iBooks Author de ‘gewone eindgebruiker’ op de stoel van de digitale uitgever zetten. Maar dan wel met de flair, onbevangenheid en de frisse creativiteit waar de uitgeefindustrie een puntje aan kan zuigen. iBooks Author lijkt vooralsnog lauwtjes te worden ontvangen door de traditionele (digitale) educatieve uitgeverijen. Dat is doorgaans hét startsein voor de creative prosumer te zijn om op te staan, de mouwen op te stropen en eens flink in de handen te spuwen.

Schuilt daar dan misschien het echte waarom van iBooks Author in? Wie Apple als bedrijf een beetje kent, weet dat dat waarom diep moet zitten. In elke geval dieper dan de wens de status quo in de onderwijsuitgeverij een ferme duw te geven. iBooks Author was écht niet Steve’s droom. Die droom was eerder mensen de tools te geven om onderwijscontent te bevrijden uit de greep van educatieve uitgevers en het ontwikkelen van leermateriaal te gunnen aan een veel groter publiek. Empowerment baby! iBooks Author lijkt de potentie te hebben om de afwachtende massa het licht te laten zien: zelf leermaterialen ontwikkelen die passen bij het onderwijs dat mijn school nastreeft is mogelijk. Kortom: ‘het onderwijs’ zelf de tools geven om los te komen van die gedateerde onderwijs-is-de-methode-doctrine, zodat je de materialen kunt maken die passen bij jouw visie op leren, die passen bij wat  leerlingen van nu verwachten van digitale leermiddelen.

iBooks Author is volgens mij voor Apple in potentie een katalysator voor gratis (of aantrekkelijk geprijsd) uitdagend leermateriaal dat volgens moderne inzichten wordt ontworpen en op een eigentijdse manier wordt aangeboden. Het middel op weg naar het doel. Laten we wel wezen: die aantrekkelijkheid en uitdagendheid kan toch in veel mindere mate (en na vele jaren aanmodderen) aan veel leermiddelen uit het aanbod van initiatieven als de OVC,  VO-content en wiwkijs worden toegeschreven. Ik vermoed dat de adoptie van dergelijke initiatieven moeizaam verloopt omdat de content lastig te ontsluiten is en lastig ‘eigen’ te maken is. Dat lijkt, in een wereld war het gemak van de technologie de mens dagelijks dient, toch wel iets te zijn waar veel docenten (nog steeds) naar op zoek zijn. iBooks Author is als tool vrij recht-toe-recht-aan en (op eigen materiaal gebaseerde) iBooks kunnen eenvoudig via mail, elo of schoolwiki worden verspreid.

Qua visuele aantrekkelijkheid en mediarijkheid kan zelf ontwikkeld leermateriaal het zelden ‘winnen’ van educatieve content van uitgeverijen. Met Office kan iedereen tekstverwerken, met iWork iederen DTP’en. Met Pages is het mogelijk om aantrekkelijk vormgegeven iBooks met audio en video te maken. Nu met iBooks Author lijkt ook het laatste gat met de uitgevers te kunnen worden gedicht. Maar daar zit ook gelijk de valkuil, dat we gaan proberen het kunstje van de uitgevers na te doen: boeken met een stekker erin, beetje pimpen en voilà we hebben eigentijdse content.

Simpelweg de omvang van de boeken (meerdere Gigabytes) die educatieve uitgevers nu als voorbeeld beschikbaar hebben, bewijzen dat punt wel een heel eind. Daar ga je er geen 10 van op een iPad zetten, althans niet op de hudige iPads. Maar waarom zou kennisgericht leermateriaal in volledige methode moeten worden aangeboden? Het Inkling-mdel waarin content via hoofdstukken kan worden gekocht, lijkt stuken aantrekkelijker en stimuleert het flexibeleren met didactiek en leerlijnen veel meer. In Nederland heeft het Ontwikkelcentrum al een tijdje zelf arrangeerbare content voor groen-onderwijs in de aanbieding. Er is alleen te weinig onderwijs waar dat zelf arrangeren lekker bij past. Uitgevers gaan ook absoluut niet ‘even snel’ hun methodes omtoveren tot interactieve iBooks en die 1-op-1 de markt op gooien.

Een initiatief als Leren Op Maat van Het Hondsrug College in Emmen lijkt een prima basis voor kleine stukjes content, op maat / niveau in (onder andere) iBooksformaat en passend op de individuele leerlijn aangeboden. Vergelijkbaar kunnen scholen waar thematisch gewerkt wordt of op scholen waar leraren schoolspecifieke invulling geven aan stukken onderwijstijs, zoals Daltonscholen, vrij eenvoudig materiaal maken dat past bij hun specifieke onderwijskundige en onderwijsinhoudelijke situatie. Neemt niet weg dat je dat materiaal nog steeds wel moet maken natuurlijk. Laten we ook niet vergeten dat dit is pas het begin is. De mogelijkheden van iBooks Author zullen de komende maanden pas duidelijk worden als het inde handen van leraren is geweest. Maar ook in de handen van leerlingen is iBooks Author een interessant tool. Zelf een boek maken over wat je hebt geleerd, is ontzettend leuk en past goed bij onderwijs met een projectgrondslag. Maar ook voor het aanleggen van een portfolio lijkt iBooks Author een aardig tool.

Zoals hierboven al gezegd: Apple heeft de ambitie om het onderwijs daadwerkelijk te veranderen. En dat gaat niet lukken als we afhankelijk zijn van educatief materiaal dat van 19e- en 20e-eeuwse denkbeelden over leren uitgaat. Want dat is vaak de kip-en-ei-situatie waar ‘het onderwijs’ met de educatieve uitgeverijen in is beland. Ons onderwijs is erg content driven en dus komt veel onderwijsinnovatie niet veel verder van het kiezen van een nieuwe methode en dus zijn ‘we’ afhankelijk van het innovatieve karakter van de uitgeverijen. En die op hun beurt zitten niet te wachten op woeste, methode-onafhankelijk experimenten in het onderwijs. Want probeer daar maar eens je brood mee te verdienen als ‘papieren bedrijf’.

Scholen die eigentijdse visie op leren hebben en daarbij een een wezenlijk andere onderwijspraktijk nastreven, hebben nu in elk geval een tool om passende content te ontwikkelen en een apparaat om die content mee te ontsluiten. iBooks Author is een tool waarmee de belangrijkste sleutelfiguren in het onderwijs, leraren en  leerlingen, zich kunnen loszingen van de onderwijskundige em onderwijsinhoudelijk houdgreep van de uitgevers. Apple gaat zelf niet het onderwijs veranderen, zover gaat haar reikwijdte niet. Ook iBooks Author gaat het onderwijs niet veranderen. Het zijn leraren die hun kansen grijpen omdat ze weer een nieuwe kans zien, een nieuwe mogelijkheid ontdekken en zichzelf bekwaam genoeg weten om inspirerend en uitdagend eigentijds onderwijs te ondersteunen met de nieuwste technologie en de modernste leermiddelen. En dat, dat was misschien wel Steve’s droom.

De MacScholenGroep stelt zich in elk geval verantwoordelijk voor de organisatie van een landelijke MacScholenDag waarin innovatie onderwijspraktijk die wordt gedreven door technologie centraal staat. Maar ook in praktische zin heeft de MacScholenGroep duidelijke doelen en ambities:

Voor leden bemiddelt de MacScholenGroep bij:

• schoolbezoeken;
• implementatie trajecten;
• trainingstrajecten voor docenten;
• introductieprogramma’s voor leerlingen;
• Europese Aanbestedingen.

In de maand november (en ik smokkel, want ik reken de laatste week van oktober ook stiekem mee) ben ik ontzettend druk geweest met allerlei workshops en presentaties op een paar prachtige conferenties. Het is natuurlijk sowieso wel bijzonder om (opnieuw) door Apple Education in Cupertino en Londen gevraagd te worden om deel uit te maken van een event team. Prachtige gelegenheden om deel uit te maken van expertteams van Apple Education Mentors en een uitgelezen kans om in contact te komen met innovatieve (internationale) scholen van over de hele wereld.

• De EMEIA IB Conference in Den Haag – workshops over de  iPad als leermiddel
• De  Apple Leadership Tour in Amsterdam – sessies Meet iPad
• ECIS November Conference in Lisabon – workshops over de  iPad als leermiddel
• i&i Conferentie 2011 – sessie over BYOL – Bring Your Own Learning (link)

De Apple Learning Tour van afgelopen april richtte zich in eerste instantie op docenten, maar deze Apple Leadership Tour is vooral interessant voor school- en teamleiders, ict-coördinatoren en ict-voorhoededocenten. Apple heeft namelijk weer wat serieus sprekersmateriaaal laten aanrukken. Alleen al Bill Rankin van Abilene Christian University is de moeite waard om voor te komen, maar ook de workshop onder leiding van Mark Pentleton (Radio Lingua) en ondergetekende mogen de moeite waard worden genoemd … al zeg ik het zelf.

Het is voor Apple de ideale gelegenheid om te laten zien welke ontwikkelingen er gaande zijn en om in gesprek te komen met het onderwijsveld. Het betere nieuws is dat Apple heeft besloten wat extra plaatsen vrij te maken. Omdat we de verschillen in inzichten en behoeften tussen PO en VO onderkennen, zal de  Apple Leadership Tour op 9 november zich meer richten op het PO en die van 10 november op het VO. Klinkt toch wel de moeite waard zou ik durven beweren.

Inschrijven kan hier voor de PO-dag en alhier voor de VO-dag. Ik hoop een aantal van jullie in het Amstel Hotel te mogen begroeten.

En hoewel de organisatoren dik tevreden zijn met het huidige aantal deelnemers, is er simpelweg nog ruimte voor nog wat deelnemers. Uiteraard hebben we het liefst een full house die middag. En ik zeg ‘we’ omdat ook ik acte de présence mag geven met een workshop over het hoe en waarom van Apple Professional Development en de bijzondere manier waarop See Genius scholen begeleid.

De rest van de dag wordt ingevuld met presentaties en workshops door Apple-medewerkers, uitgevers, ervaringsdeskundigen en ADE’s. Het geheel wordt ook nog eens feestelijk afgesloten, alsof werken met Apple-spullen in het onderwijs al niet een feestje op zich is.

Maar goed, er is nog plaats voor wat extra gasten, dus mocht je op school op het punt staan om op de Apple-trein te springen, dan is de MacScholenDag een ideale plek om om je licht op te steken. Registreren kan door je aan te melden voor de MacScholenGroep op LinkedIn en daar vanuit contact op te nemen met de organisatie.

Afijn, luister naar die legendarische 71e aflevering.

Twittervolgers kan het nauwelijks ontgaan zijn en ook de oplettende bloglezer heeft een paar weken geleden in mijn post over  Apple Professional Development al kunnen zien dat ik de afgelopen weken (maanden zelfs wel) ook druk bezig ben geweest onder een andere titel: See Genius. Sinds 2  september noem ik mezelf oprichter en creatief directeur van een écht bedrijf.

Watskebeurt? Zoals jullie nauwelijks ontgaan kan zijn, is Helikon niet alleen en blog maar ook de naam waaronder ik al jaren als zzp’er scholen begeleid. De laatste jaren werden dat (fijn voor mij) steeds meer Mac- en de laatste tijd ook iPad-scholen. Apple groeit namelijk hard in het onderwijs en dat was ook de reden dat er steeds meer kleine zelfstandigen aan de slag gingen met Apple in het onderwijs. Niets mis mee natuurlijk, maar Apple heeft een hele duidelijke visie op onderwijs en dat is ook steeds vaker wat scholen en instellingen aantrekt: aan technologiebedrijf dat verder kan kijken dan het magazijn leeg is. Met ACOT2 en Challenge Based Learning laat Apple zien het onderwijs meer te willen bieden dan dozen met spullen.

In de VS biedt Apple bijvoorbeeld al jaren Apple Professional Development als aanvullende dienst aan voor haar onderwijsklanten en is het Apple zelf dat in zekere zin scholen begeleid bij het succesvol invoeren van haar spullen en gedachtegoed in het onderwijs. In Europa en dus ook in Nederland zit dat een beetje anders. Scholen kopen hun Macs en iPad bij gespecialiseerde resellers die (gelukkig) ook vaak scholen adviseren met die creatieve Mac-zzp’ers in zee te gaan voor training en begeleiding. Apple heeft een reputatie als het gaat om de kwaliteit van de spullen die ze maakt en de zorg die zij besteedt aan de ervaring van het werken met die spullen. Daarnaast heeft Apple een uitgesproken kijk op en pro-actieve houding ten aanzien van onderwijsinnovatie en de rol van technologie daarin. En ook dat is iets waarmee zij zich expliciet onderscheidt ten opzichte van andere bedrijven. Het is in de situatie in Nederland en Vlaanderen voor Apple echter een stuk moeilijker om die boodschap en die ‘ervaring’ zelf bij haar onderwijsklanten te brengen én (veel belangrijker) daar praktijk van te maken.

En precies dat is het gat waar See Genius in is gesprongen. Doordat ik het geluk heb al sinds 2007 nauw samen te werken met Apple Nederland en Apple Europa heb ik een goed beeld en een goed gevoel gekregen van wat Apple in het onderwijs wil bereiken. Ik heb in die jaren goed gekeken en geluisterd (en ja, daar ben ik kritisch in geweest) en heb de visie van Apple geadopteerd en als zzp’ende Helikon scholen mee begeleid als inhoudelijk kader.  See Genius gaat nog een stapje verder en wil de visie van Apple een plek gaan geven op Nederlandse scholen. Op dezelfde creatieve manier, met het zelfde inhoudelijke niveau en met het zelfde oog voor kwaliteit en de klant. En daar hoort natuurlijk ook Apple Professional Development bij en dat wordt de komende tijd exclusief door See Genius-trainers voor Nederland verzorgd.

De term See Genius komt uit het Think Different manifest, de tekst die onder de filmpjes van de beroemde reclamecampagne uit 1999 werd uitgesproken. Die ode aan creativiteit, anders denken, durf en tegen de stroom in willen bewegen, is altijd een van mijn grootste inspiratiebronnen geweest. En die inspiratie gaan we nu met een groter team van ervaren en getalenteerde kritische vrienden, trainers, onderwijskundigen en ceremoniemeesters door vertalen naar de beste en meest creatieve professionaliseringsoplossingen die je in Nederland kunt krijgen. “While some see them as the crazy ones, we see genius. Because the people who are crazy enough to think they can change the world, are the ones who do.” Wij denken niet alleen zelf en grote rol te kunnen spelen in de innovatie van het leren op scholen, we komen ook de school in om het genius dat onder leraren zit te ontdekken en in te zetten voor het mooiste en beste onderwijs ter wereld.

Op de website vind je nu al de nodige informatie, maar in de loop van de komende weken gaan we die uitbreiden en beter maken (want ja, dat mag inderdaad wel). En dit blog dan? Dat blijft gewoon bestaan, ik blijf gewoon doorvlogen en als Helikon zul je me ook zeker nog her en der (bijvoorbeeld op TeachMeets) tegen komen. En dat filmpje waar ik het over had, dat wil je natuurlijk gewoon nog een keer zien.

Professionele ontwikkeling van leraren
Voor de onderwijsmarkt heeft Apple de ondersteuning echter ook prima geregeld. In de VS doet zij dat al een aantal jaren actief. Daar kopen scholen hun Macs en iPads direct bij Apple en om de invoering daarvan vlotjes te laten verlopen doet Apple vaak de suggestie dat scholen wat ondersteuning inkopen bij hun nieuwe hard- en software. Dat gebeurt dan niet bij een derde partij, maar bij Apple zelf. In Nederland doet Apple dat over het algemeen in samenwerking met de ASE’s, bijvoorbeeld bij ‘onze’ 1:1-trajecten met MacBooks. De ervaringen die we daar hebben opgedaan maar ook de inzichten die scholen delen via Vier in Balans van Kennisnet, laten zien dat professionalisering op het snijvlak van didactiek, vakinhoud en technologie een belangrijke voorwaarde zijn om eigentijds onderwijs te realiseren.

In de VS biedt Apple ondersteuning in de vorm verschillende soorten workshops, trainingen en begeleiding onder de noemer Apple Professional Development. Daar is dan ook een behoorlijk aanbod, dat valt te kiezen uit een ferme catalogus. Apple is inmiddels hard aan het werk Apple Professional Development ook in Europa beschikbaar te maken. Dat is een behoorlijk lastige klus met al die verschillende onderwijssystemen maar de eerste stappen zijn gezet. In een aantal Europese landen is een aantal mensen opgeleid tot  Apple Professional Development Trainer en ook is er een begin gemaakt met het vertalen en lokaliseren van de catalogus en het trainingsaanbod voor de verschillende landen. Nederland was daarbij een van de eerste landen: we hebben drie APD-trainers én een catalogus in het Nederlands (zie daarvoor het einde van dit artikel). Het aanbod is nog niet zo royaal als in de VS, maar het is een prima begin.

Aanbod
Zoals je dat gewend bent van Apple is APD van hoge kwaliteit. Het streven is om de ervaring van de klant optimaal te maken en deelnemers te verrassen met een aanbod van creatief opgezette en en op innovatie gerichte trainingen die waarde toevoegen aan het gebruik van Apple technologie in het klaslokaal. Het is onze overtuiging dat goede professionalisering waarde toevoegt aan de investering die je als school al hebt gedaan in de technologie.

In de huidige Nederlandse catalogus zijn er drie categorieën: Aan de slag – Meer doen en Visie en Leiderschap. Wie een blik heeft geworpen op de Amerikaanse catalogus kan zien dat ook daar een ontwikkeling in zit. Daar is de indeling: Start – Learn – Instruct – Lead. Het valt natuurlijk te verwachten dat we die indeling ook binnenkort in ‘onze’ catalogus gaan terugzien. Een ander in het oog springend verschil is dat een groot deel van de aangeboden cursussen ook wordt aangeboden voor gebruik met iOS. Dat wil zeggen dat er dus ook voor scholen die werken met iPod touches en iPads een volledig aanbod is. En hoewel ze nog niet  expliciet in de catalogus staan, kan ik wel melden dat er al een aantal iOS-cursussen kan worden aangeboden.

Wat  Apple Professional Development in mijn ogen sterk maakt, is:

1. dat het perfect aansluit bij de tech keuze die scholen hebben gemaakt;
2. het streeft naar een naadloze integratie van Apple-technologie in de praktijk van het onderwijs;
3. de cursusopzet en -inhoud is ontworpen door ervaren docenten en onderwijskundigen;
4. dat de APD-cursussen worden verzorgd door mensen met onderwijservaring;
5. alles op maakt gemaakt is voor de locale onderwijsmarkt;
6. dat APD flexibel van opzet is en kan worden aangepast naar de behoefte van een school;
7. het dezelfde kwaliteit is die je kent van Apple, het is immers een Apple-product.

Interesse?
Ik ben heel trots om te kunnen zeggen dat Apple Professional Development in Nederland via mijn nieuwe bedrijf See Genius gaat lopen. De Nederlandse APD-trainers zijn ook geen onbekenden. Het zijn Marieke van Osch, Marcel de Leeuwe en ondergetekende. Meer weten over de mogelijkheden? Bekijk dan rustig eens de catalogus en/of neem contact met me op om de mogelijkheden te bespreken.

Hier is de catalogus: NL_APD_ED_Catalog (PDF)