Er wordt een hoop gemopperd op de voorwaarden die Apple stelt aan het publiceren van in iBooks Author gemaakte iBooks en de beperkingen die daar uit voortkomen. Toegegeven, die EULA lijkt bij een eerste indruk verre van elegant. iBooks gemaakt met iBooks Author mogen alleen via Apple worden verkocht. Daar valt best wel wat van te vinden, maar aan de andere kant: apps die met de iOS SDK zijn ontwikkelde, kunnen ook (officieel en dus betrouwbaar voor de consument) alleen via de App Store worden verkocht. Daar horen we toch al een tijdje niemand meer over. Niet in de laatste plaats omdat het verdienmodel (waarbij Apple 30% van de omzet incasseert) toch wel aantrekkelijk blijkt te zijn.

Juist voor relatief kleine ontwikkelaars die in een paar maanden tijd op een zolderkamer een goed idee omzetten in een lucratieve App (begin je de parallel met iBooks Authors te zien?). Wil je Apps maken voor een ander platform, dan moet je op zoek naar andere ontwikkeltools. iBooks Author is misschien in dat opzicht wel te beschouwen als een SDK voor iBooks en creatieve leermiddelontwikkelaars als een impuls voor innovatie leerinhoud. iBooks Author zet de deur wagenwijd open voor die creatieve leermiddelontwikkelaars en via de iBookstore kunnen zijverdienen aan hun materiaal … of niet want ook dat is mogelijk.

Apple biedt een geweldige marktplaats en daar mag je best geld voor vragen. En er zijn karrenvrachten ontwikkelaars die dat kunnen beamen. De gedachte dat we alles gratis mogen doen omdat we ‘van het onderwijs zijn’ is niet realistisch.. Als je je content echter gratis ter beschikking stelt, doet Apple niet erg lastig. Wie commercieel content aanbiedt en daar dus geld aan verdient, mag daar 30% van afdragen aan Apple. Vanzelfsprekend wil Apple aan dit verhaal geld verdienen. Zou stom zijn als ze dat niet doen. Ook boekhandels verdienen aan boeken, dus waarom Apple niet aan de iBookstore.

Ik vermoed dat Apple ook op het vlak van iBooks graag haar stringente (voor sommige mensen neurotische) kwaliteitscontrolesysteem hanteert. Boeken gemaakt met iBooks Author liggen veel dichter tegen Apps aan. Vaak genoeg lees  je de uitspraak dat Apps geen software zijn, maar content. Hoe je het ook wendt of keert, Apple zorgt met die strikte controle wel voor een hele specifieke en betrouwbare gebruikservaring. Apps werken zoals je mag verwachten en door de kwaliteitscontrole (zowel technisch als inhoudelijk) weet je als gebruiker waar je aan toe bent. Maar als het gaat om boeken, willen mensen graag ongecontroleerde rommel vrijelijk op hun iPads zetten. Gezien de interactieve elementen die je in iBooks kunt zetten, lijkt het me een goede zaak om een kwaliteitscontrole te hebben. Een (interactief) iBook gemaakt met  iBooks Author dat wordt gebruikt op een Kindle of Beboo heeft een degraded user experience. En we weten allemaal dat dat de eer van Apple te na is. En hoewel er nergens iets over te lezen valt, zou het mij niet verbazen als Apple voor iBooks die via de iBookstore worden aangeboden een degelijk systeem voor plagiaatcontrole op de achtergond klaar heeft staan.

Een ander veelgehoorde klaagzang Apple zou aan de haal gaan het de ePub3 standaard. Bij mijn weten kan iBooks2 moeiteloos omgaan met digitale boeken die zijn vervaardigd volgens die standaard. Het maken van dergelijke bestanden is al een tijdje mogelijk als exportfunctie vanuit Pages en dat zal ook wel gewoon zo blijven. Maar iBooks zijn absoluut iets anders ePubs. De App heet dan iBooks Author, niet ePub Author of Kindle Books Author. iBooks zijn gebaseerd op ePub maar voegen daar (al een tijdje) de mogelijkheden van multimedia aan toe. Wil je digitale boeken in het ePub-formaat maken, dan zijn daar inmiddels (naast het eerder genoemde Pages) aardig wat tools voor. Wil je interactieve, multimediale boeken maken die het maximale halen uit het iOS-platform dan gebruik je iBooks Author. Overigens heb je ook andere prachtige e-readers apps op de iPad zoals de Kindle App … voor al uw boeken in Kindle-formaat, want ook dat is er en ook dat is een geadapteerde versie van de ePub-’standaard’.

Ik begrijp de mensen die roepen dat ze op zoek zijn naar open content. Dat is kan een fundamentele overweging zijn die vooral bewust lijkt te worden gemaakt door mensen die zich echt in de materie van verdor lock in hebben verdiept. Consumenten, ook onderwijsconsumenten, lijken echter toch de voorkeur te geven aan spullen die werken ondanks dat ze daar mee vast zitten aan een specifieke marktpartij. Laat ik het zo zeggen: de roep om open content heeft het onderwijs er de afgelopen decennia niet van weerhouden en masse leermaterialen in te kopen bij uitgeverijen, digiborden met vrachtwagens tegelijk de school binnen te rijden, elo’s te installeren … en daar nog fors voor te betalen ook.

Als er één kans is om de vorm en inhoud van educatieve content om te denken, dan is het misschien wel nu. Als het onderwijs iets veel heeft, dan is het content, leerinhoud. We zijn er aan gewend geraakt dat educatieve uitgevers dat netjes voor ons in methodes bij elkaar zetten zodat we dat als fijne hapklare brokken aan de leerlingen kunnen voorschotelen. En daar mogen we ze dankbaar voor zijn. Maar de wereld gaat door. Apple heeft al een aantal industrieën wezenlijk laten veranderen. De iPad is misschien wel te zien als een revolutie in de uitgeefwereld en nu met iBooks Author wel de educatieve uitgeefwereld in het bijzonder.

In mijn derde artikel over de impact van iBooks Author wil ik daar wat dieper op in gaan.

9to5Mac heeft een mooi stuk over hoe de erfenis van Steve Jobs bij Apple in leven wordt gehouden. In het stuk wordt een citaat van Steve aangehaald die voor mij de kern is van van een 21e-eeuwse attitude.

I think if you do something and it turns out pretty good, then you should go do something else wonderful, not dwell on it for too long. Just figure out what’s next.

Die mogen ‘we’ als ‘onderwijs’ ook wel onthouden.

De verhalen van keynotesprekers Stephen Heppell en Ewan McIntosh waren zonder meer inspirerend (misschien dat daar nog wel een keer een mosterd-na-de-maaltijd-artikel in zit), maar wat met het beste is bij gebleven en wat me zeer geïnspireerd heeft, waren een aantal elementen in het verhaal van Richard Teversham, Director Mobility and Content van Apple. Hij legde nog eens uit wat Apple zo’n bijzonder en uitgesproken innovatief bedrijf maakt. Hij deed dat aan de hand van de inzichten van Simon Sinek en zijn boek Start With Why. Nu kan ik dat wel weer allemaal proberen na te vertellen, maar ik kan jullie ook een TEDx Talk van Sinek laten zien. En als je die kijkt dan snap je het ook.

Als See Genius gebruiken we al vaak Vier in Balans van Kennisnet omdat daarin de visie (op leren) als wezenlijk uitgangspunt voor een succesvolle didactische implementatie van technologie wordt genomen. Dat aspect van Vier in Balans wordt door Sinek eigenlijk op een doodsimpele, maar zo ontzettend krachtige manier uitgediept. Dat gaan we bij See Genius dus vanaf nu meenemen in de toolkit voor gesprekken en visiesessie met scholen.

In de even jaren organiseert Apple een nog groter feest: Het ADE Global Institue. Alle (inmiddels ruim 2000) ADE’s wereldwijd worden uitgenodigd om te solliciteren naar deelname aan het Institute dat deze editie in Cork (Ierland) wordt georganiseerd. Zo’n sollicitatie bestaat uit uit het insturen van een formulier met allerlei informatie over jezelf als ADE, het vullen van je ADE Journal (overzicht van activiteiten) en het maken van een video van maximaal 1 minuut.

Lang verhaal kort: I’m in! En daar heb ik wel een glaasje op gedronken, want van alle educatieve evenementen waar ik bij zou willen zijn, staat deze al een paar jaar bovenaan mijn lijste. Samen met 3 andere Nederlandse ADE’s ben ik een van de 200 gelukkigen die in Juli naar Cork afreizen die 5 dagen lang zich mag baden in de kennis en kunde van een groep van de misschien wel meest innovatieve onderwijsmensen ter wereld.

Als er dus één reden is om in november 2012 de nieuwe aanmeldingsprocedure voor de ADE Class of 2013 in de gaten te houden, dan is het wel het Global ADE Institute van 2014.

Ik denk dat dat de beschikbaarheid van iBooks Author, de iTunes U App en iTunes U Cursussen vanuit verschillende perspectieven bekeken moet worden en daarom wil ik dat proberen te vatten in een reeks samenhangende blogposts die ik over de loop van de komende dagen wil publiceren. Dat maakt het bovendien wat makkelijker om to the point op zaken te reageren. Laten we maar eens simpel aftrappen met de  iBooks Author App zelf. Dan hebben we eigenlijk alleen nog maar het minst spectaculaire deel gehad.

Over iBooks Author als App kunnen we makkelijk wat kort door de bocht gaan: het is een soort Pages voor iBooks. Het is een voor Mac-gebruikers vertrouwde en herkenbare auteursomgeving. De iBooks-bestanden die je kunt maken, zijn vooralsnog gebaseerd op 6 sjablonen, maar het is (net als in Pages) eenvoudig om je eigen sjablonen te creëren en die aan het overzicht toe te voegen. De sjablonen komen met herkenbare opmaakstijlen die in alles herinneren aan echte boeken. Het is waarschijnlijk het beste om daar niet te veel aan te rommelen, want dan weet je tenminste zeker dat je iBook er in iBooks het beste uit ziet.

De extra’s zitten ‘m vooral in de widgets. We kunnen interactieve elementen toevoegen aan iBooks. Stuk voor stuk zijn ze eenvoudig van opzet en intuïtief te gebruiken. De Fotogallerij, Media (voor filmpjes), Keynote (handig, slidedecks in je boek) en Interactieve afbeeldingen zijn niet wereldschokkende nieuw, dat kennen we ook wel van andere digitale content. Ook de 3D-widget is op zich niet heel bijzonder of innovatief, maar het is natuurlijk wel heel mooi om Collada-bestanden (kort door de bocht: de 3D-modellen die je bijvoorbeeld met Sketchup maakt en die gratis her en der te downloaden zijn) in je iBooks te kunnen gebruiken.

De opdrachten-widget is al wat geavanceerder en vergt wel wat nadere kennismaking. En hoewel het aantal vraagsoorten vooralsnog vrij beperkt is (2 vraag soorten in een aantal varianten), is het wel een welkome toevoeging voor iBooks, zeker als je voornemens bent er educatieve content mee te ontwerpen. Eigenlijk stopt het stukjes ELO in je boek. De enige wat meer lastige (ik zo bijna willen zeggen – professionele) widget is de HTML-widget. Via die widget kunnen we zogeheten Dashcode toevoegen. Dat betekent (een beetje kort door de bocht) dat als je DashBoard-widgets kunt maken, dat je die ook naar iBooks kunt sturen. En dus kun je allerlei extra interactieve, informatieve elementen toevoegen die live hun data van het web kunnen halen. Bij de huidige Dashboard-widgets zit al best interessant spul ‘voor in boeken’. Zaken als rekenmachines, aandelenprijzen, eenheden-converters, meteorologische gegevens … of gewoon een leuk spelletje, ze kunnen allemaal in een iBooks. Ook mooi: je kunt in je iBooks direct gebruik maken van de toegankelijkheidsopties van  iOS devices.

Het publiceren is vergelijkbaar met het exporteren in Pages, maar als je je boeken ook daadwerkelijk in de iBook Store wilt hebben, dan moet je je wel op allerlei fronten aanmelden bij Apple. Over Apple gesproken: hoewel iBooks Author ook beschikbaar is in het Nederlands is op de Nederlandse Apple-pagina’s nog geen letter over de App te vinden. Hmmmm.

Bottom line: als je een tekstverwerker op de computer kunt gebruiken, kun je ook iBooks in elkaar knutselen … technisch althans. Want laten we wel wezen, iBooks Author gaat er niet voor zorgen dat er ineens wel gebeurt wat er tot dusver nauwelijks gebeurde: dat docenten ineens wél weten hoe ze attractief lesmateriaal in elkaar zetten en dat ook nog eens delen. En met het knippen en plakken van je in Word-gemaakte hand outs maak je met iBooks Author ook niet ineens tóch hele spiffy lesmaterialen. Het is volgens mij vooral van belang om je te realiseren dat je met iBooks Author een tool in handen hebt dat ook content kan maken dat een andere didactische praktijk ondersteunt. Maar daar meer over in een volgende blogpost.

Book Creator

Ik ken Book Creator goed, want het is eigenlijk een van de weinige 3rd party apps die tijdens de workshops die Apple verzorgt op (internationale) congressen gebruikt wordt om de kracht van multimediale epubs te laten zien.

Ontwikkelaar Red Jumper Studio biedt om te vieren dat er een nieuwe versie van Book Creator beschikbaar is de App een week lang met 50% korting aan waardoor je er slechts €2,99 voor betaalt. En dat zou ik zeker doen.

Het hing al een tijdje in de lucht, maar nu is er ook een officiële persaankondiging gedaan van het Special Event dat Apple op 19 januari aanstaande organiseert in het Guggenheim Museum in New York. De uitnodiging is in de Apple inmiddels typerende cryptische stijl:

Speculaties over wat er allemaal aangekondigd zou kunnen worden, zijn er volop. Ook in de LinkedIn-groep van de MacScholenGroep. Maar ook hier in de commentaren ben ik wel benieuwd naar jullie hoop en verwachtingen over wat Apple volgende weekdonderdag gaat aankondigen.

Op zich geen onderwijsgerelateerd nieuws, ware het niet dat iFactors een van de Apple Solution Experts for Education is en dat uitgerekend Amac dat niet is. Op het ogenblik is het nog niet duidelijk of Amac ook de onderwijsactiviteiten van iFactors gaat voortzetten. Amac heeft tot dusver geen concrete interesse getoond in status van specialistische onderwijsreseller.

Inmiddels is me door Louise de Vos (Edcation Manager iFactors) verzekerd dat Amac/iFactors juist zich sterk in de onderwijsmarkt wil profileren. En dat lijkt me goed nieuws, want met alle interesse die het onderwijs toont in Apple-technologie is een goede partner van groot belang.

[Update]
Inmiddels heeft Amac laten weten niet alleen de educatieve afdeling over te nemen, maar daar zelfs fors in te gaan investeren met als doel de educatieve markt nog beter van dienst te kunnen zijn. Daarmee lijkt Nederland niet alleen een hele grote APR (met 22 winkels) maar ook een grote Apple Solution Expert for Education rijker te zijn. Dat geeft toch wel aan dat het gesternte van Apple in het onderwijs er totaal anders uit ziet dan enkele jaren geleden.

Op zich geen onderwijsgerelateerd nieuws, ware het niet dat iFactors een van de Apple Solution Experts for Education is en dat uitgerekend Amac dat niet is. Op het ogenblik is het nog niet duidelijk of Amac ook de onderwijsactiviteiten van iFactors gaat voortzetten. Amac heeft tot dusver geen concrete interesse getoond in status van specialistische onderwijsreseller.

Laurens van der Hoorn van Amac gaf aan dat andere (kleinere) APR’s ook in de warme belangstelling staan. Twee daarvan (iVizi en Xando) hebben ook de ASE-status. Wellicht dat de gecombineerde kennis en klanten Amac toch gaan bewegen onderwijsland te gaan bedienen.

De MacScholenGroep stelt zich in elk geval verantwoordelijk voor de organisatie van een landelijke MacScholenDag waarin innovatie onderwijspraktijk die wordt gedreven door technologie centraal staat. Maar ook in praktische zin heeft de MacScholenGroep duidelijke doelen en ambities:

Voor leden bemiddelt de MacScholenGroep bij:

• schoolbezoeken;
• implementatie trajecten;
• trainingstrajecten voor docenten;
• introductieprogramma’s voor leerlingen;
• Europese Aanbestedingen.